24 Tháng Sáu 2019

Khởi động xây dựng đề án đổi mới hội Phết Hiền Quan: Người địa phương khác tham gia là... dừng?

Thứ Sáu 31/05/2019 | 10:07 GMT+7

VHO- Những ồn ào sau quyết định dừng phần đánh phết tại lễ hội Hiền Quan 2019 đã đặt ra “bài toán” khó với các nhà quản lý trong việc tìm đáp án cho công tác tổ chức lễ hội từ mùa tới. Làm sao để hội Phết vừa tiếp tục được tổ chức phần đánh phết, vừa đảm bảo an toàn và không tái diễn những hình ảnh phản cảm, sai lệch với bản chất truyền thống của lễ hội?

 Hành vi quá khích gây rối đám đông

Cuối tuần qua, Cục Văn hóa cơ sở (Bộ VHTTDL) đã có buổi làm việc với lãnh đạo Sở VHTTDL Phú Thọ, lãnh đạo huyện Tam Nông, xã Hiền Quan về nội dung xây dựng đề án đổi mới hình thức tổ chức hội Phết Hiền Quan năm 2020.

Bản chất truyền thống đã bị sai lệch

Những ai theo sát diễn biến hội Phết Hiền Quan trong những năm qua hẳn chưa thể quên quyết định quyết liệt của cơ quan quản lý trong năm vừa rồi nhằm đảm bảo an toàn cho lễ hội. Năm 2019 cũng là lần đầu tiên sau nhiều năm, lễ hội không diễn ra phần đánh phết. Quyết định tạm dừng đã được chính quyền địa phương đưa ra khi lễ hội một lần nữa diễn ra hình ảnh hỗn loạn, phản cảm, không đảm bảo an ninh trật tự. Tuy nhiên, sau quyết định tạm dừng, một bộ phận người dân và du khách, trong đó chủ yếu là thanh niên đã có hành động quá khích, lợi dụng đám đông để gây rối loạn. Nhiều người vin cớ cướp phết là truyền thống không thể bỏ, quá khích, gây nên sự lộn xộn giữa hội chứng đám đông.

Một câu hỏi tiếp tục được đặt ra, hội Phết từ những năm sau sẽ như thế nào? Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở Ninh Thị Thu Hương cho biết, đây là lý do quan trọng để cơ quan chức năng của Bộ ngay từ rất sớm đã làm việc với địa phương để cùng bàn định về xây dựng kế hoạch, đề án, giải pháp cho lễ hội từ mùa tiếp theo. Theo ông Bùi Văn Thanh, Chủ tịch UBND xã Hiền Quan, thực hiện chỉ đạo của UBND huyện Tam Nông và Sở VHTTDL, UBND xã Hiền Quan sẽ tiếp tục nghiên cứu để đổi mới nội dung đánh phết nhằm đảm bảo phát huy đúng giá trị truyền thống của lễ hội, đảm bảo yếu tố văn hóa, văn minh, an ninh, an toàn trong công tác quản lý và tổ chức lễ hội. Tuy nhiên, căn cứ trên tình hình thực tế mới thấy rằng đây thực sự là “bài toán” quá khó đối với Hiền Quan. Ông Thanh lý giải, khi phần đánh phết ở lễ hội năm 2019 bị dừng, lãnh đạo địa phương đã vấp phải một số phản ứng của người dân. Thừa nhận những gì diễn ra trong năm 2019 một phần từ hội chứng đám đông không thể kiểm soát hết, ông Thanh bày tỏ trăn trở về cách thức tổ chức cho lễ hội ở các mùa tiếp theo. Vẫn biết “đề bài” là tìm phương án phù hợp, nếu không hội phết vẫn tiếp tục bị dừng đánh phết, nhưng phù hợp như thế nào thì cho đến nay vẫn là câu hỏi đang bỏ ngỏ.

Ông Nguyễn Đắc Thủy, Giám đốc Sở VHTTDL Phú Thọ thừa nhận, năm 2019, công tác quản lý và tổ chức lễ hội ở Phú Thọ chỉ còn tồn tại vấn đề nan giải tại hội Phết Hiền Quan. “Lễ hội năm nào cũng xảy ra xô xát. Tính ăn thua lấn át bản chất truyền thống của lễ hội. Không đảm bảo an toàn, thanh niên lao vào cướp phết dẫn đến vỡ trận. Vấn đề hiện giờ là phải tìm cách tháo gỡ nút rối này mới có thể tiếp tục tổ chức lễ hội có phần đánh phết…”, ông Thủy nói.

Cần tuyên truyền các giải pháp về xây dựng nếp sống văn minh trong lễ hội truyền thống

Cùng với cộng đồng tìm phương án

Bà Ninh Thị Thu Hương nhấn mạnh, lễ hội Phết Hiền Quan cần phải có hướng tháo gỡ. Mặc dù còn nửa năm nữa mới tới mùa lễ hội nhưng ngay từ bây giờ, chính quyền địa phương cần tổ chức bàn bạc, xin ý kiến cộng đồng, chủ thể của lễ hội để có tiếng nói đồng thuận. Ông Phan Văn Ngọc, Phó Chủ tịch UBND huyện Tam Nông chia sẻ, sau quyết định tạm dừng tổ chức đánh phết ở mùa lễ hội 2019, 80% cộng đồng mạng đồng tình việc dừng đánh phết, 20% có ý kiến cho rằng như thế mất vui, mất đi một phần truyền thống của lễ hội. “Trước đây lễ hội được giao cho xã tổ chức, chủ yếu là người Hiền Quan tham gia, nhưng vài năm gần đây lễ hội đã thu hút nhiều người dân ở các xã xung quanh. Nhiều yếu tố truyền thống của hội cũng đã không còn nguyên vẹn, xuất hiện yếu tố ăn thua, ảnh hưởng đến các giá trị văn hóa, tâm linh trong lễ hội…”, ông Ngọc thẳng thắn.

Về phương án chia đội như năm vừa rồi, ông Ngọc nhận định, BTC lễ hội đã không đảm bảo được an toàn. Khi quá đông người cùng xông vào tranh cướp quả phết thì có đến cả ngàn công an cũng không làm được. “Để đưa lễ hội trở lại đúng các giá trị đích thực của hội Phết Hiền Quan như xưa, xã Hiền Quan có thể nhờ các bậc cao niên cho ý kiến và cùng lên phương án. Có thể chia quân đánh như lưu truyền, chia đội đánh gậy, nhưng phải đảm bảo tuyệt đối an toàn...”, ông Ngọc nói.

Lãnh đạo địa phương cũng nhìn thẳng thực tế, hội Phết Hiền Quan mấy chục năm nay không xảy ra vấn đề gì, nhưng nếu cứ theo diễn biến những năm gần đây thì sẽ rất nguy hiểm. Có cảm giác hội Phết bây giờ không còn là lễ hội văn hóa truyền thống nữa mà như một cuộc ẩu đả, mức độ nguy hiểm ngày càng tăng lên.

Bà Hương cũng lưu ý, nếu tiếp tục duy trì tổ chức lễ hội như vài năm qua sẽ tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Bản chất, phương thức tổ chức cũng như quy mô, đối tượng người tham gia lễ hội đã thay đổi nhiều so với gốc gác. Thậm chí, nhiều yếu tố không còn mang giá trị văn hóa nữa, chỉ còn mang yếu tố thương mại, tranh cướp. Đánh giá cao quyết tâm của các cấp quản lý trong việc đưa lễ hội Phết Hiền Quan tìm lại những giá trị truyền thống, khắc phục các yếu tố phản cảm, bạo lực, bà Hương cũng nhắc lại, văn bản của UBND huyện Tam Nông quyết định dừng phần đánh Phết năm 2019 vì lý do không đảm bảo an toàn cũng đồng thời yêu cầu UBND xã Hiền Quan, BTC lễ hội Phết xã Hiền Quan dừng hoạt động đánh phết vào các năm tiếp theo nếu không có phương án đổi mới đủ sức thuyết phục.

Tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND huyện Tam Nông Phan Văn Ngọc nêu phương án giao lãnh đạo xã Hiền Quan về họp với các cụ cao niên trong xã để xây dựng kế hoạch tổ chức. Theo đó, Hiền Quan phải có cách để bảo vệ được quả Phết của làng mình, tức là chỉ có người Hiền Quan tham gia đánh phết. Các phương án đảm bảo an toàn luôn cần được đưa lên hàng đầu. Giám đốc Sở VHTTDL Nguyễn Đắc Thủy bổ sung, kế hoạch tổ chức lễ hội cần xây dựng thể lệ chỉ có người Hiền Quan tham gia đánh phết, nếu để người địa phương khác tham gia là dừng.

Nhất trí phương án này, bà Hương nhấn mạnh, chính quyền xã cùng cộng đồng xã Hiền Quan, đặc biệt tranh thủ ý kiến các bậc cao niên để cùng xây dựng phương án đổi mới tổ chức lễ hội, gần nhất cho mùa lễ hội 2020. Đề án hoàn thành sẽ được báo cáo lên huyện, Sở và nếu khả thi sẽ được thông qua. “Nghị định 110 đã có những quy định rõ ràng, nếu phương án mới khi triển khai vẫn không đảm bảo thì chính quyền địa phương có quyền dừng nhằm đảm bảo an toàn cho người dân...”. 

  Tại buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND huyện Tam Nông Phan Văn Ngọc nêu phương án giao lãnh đạo xã Hiền Quan về họp với các cụ cao niên trong xã để xây dựng kế hoạch tổ chức. Theo đó, Hiền Quan phải có cách để bảo vệ được quả Phết của làng mình, tức là chỉ có người Hiền Quan tham gia đánh phết. Các phương án đảm bảo an toàn luôn cần được đưa lên hàng đầu. Giám đốc Sở VHTTDL Nguyễn Đắc Thủy bổ sung, kế hoạch tổ chức lễ hội cần xây dựng thể lệ chỉ có người Hiền Quan tham gia đánh phết, nếu để người địa phương khác tham gia là dừng.

 

 PHƯƠNG ANH; ảnh: TRẦN HUẤN

Print
«Tháng Sáu 2019»
T2T3T4T5T6T7CN
27
28
29
30
31
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
2223
24
252627282930
1234567

© BÁO VĂN HÓA ĐIỆN TỬ
Cơ quan chủ quản: Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
Giấy phép Báo điện tử số: 422/GP-BTTTT cấp ngày 19.8.2016
Bản quyền thuộc về Báo Văn hóa. Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Báo điện tử Văn hóa tại địa chỉ www.baovanhoa.vn phải có sự đồng ý bằng văn bản của Báo điện tử Văn hóa.
Liện hệ quảng cáo: 024.22415051

Tổng Biên tập: CHU THỊ THU HẰNG
Phó tổng Biên tập: LƯƠNG TRUNG HIẾU
Phó tổng Biên tập: PHAN THANH NAM
Tòa soạn: 124 Nguyễn Du, Quận Hai Bà Trưng, Hà Nội
Điện thoại: 024.38220036 - FAX: 024.38229302
Email: baovanhoa@fpt.vn

Close 2019 Bản quyền thuộc về Báo Văn Hóa
Back To Top